Hoe staat het met de kwaliteit van mediation in Nederland? Nieuw onderzoek van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) geeft daar meer inzicht in. Het beeld is positief, maar ook genuanceerd: gebruikers waarderen mediation over het algemeen, terwijl over verschillende aspecten van de kwaliteit en effectiviteit nog relatief weinig bekend is.
Gebruikers positief over mediation
Uit het onderzoek blijkt dat gebruikers over het algemeen tevreden zijn over het mediationtraject, de mediator en het bereikte resultaat. Ook vinden gebruikers dat zij goed worden geïnformeerd. Ruim de helft is bovendien van mening dat mediation goedkoper is dan het nemen van juridische stappen.
Een opvallend resultaat betreft de uitkomst van mediation: in 56% van de onderzochte mediationtrajecten bereiken gebruikers gedeeltelijke of volledige overeenstemming.
Dat percentage vraagt wel om enige nuance. Het WODC-onderzoek gaat over mediation in Nederland in brede zin. Het cijfer kan daarom niet zonder meer worden beschouwd als het slagingspercentage van zakelijke mediation.
Het onderzoek laat tegelijkertijd zien dat nog niet over alle aspecten van de kwaliteit van mediation voldoende informatie beschikbaar is. Zo is meer kennis nodig over de duidelijkheid, geschiktheid en duurzaamheid van afspraken die tijdens mediation worden gemaakt. Ook is nog onvoldoende bekend over de juridische kwaliteit van het uiteindelijke resultaat en over de vraag in hoeverre mediation het onderliggende conflict of de relatie tussen partijen verandert.
Deskundigheid en kwaliteit centraal
De mediators die voor het onderzoek zijn geïnterviewd, benadrukken het belang van goede informatievoorziening, het optreden van de mediator en inhoudelijke deskundigheid. Tegelijk ervaren zij verschillende kwaliteitsstandaarden binnen het huidige mediationveld. Daardoor is het voor gebruikers niet altijd duidelijk hoe zij de kwaliteit van mediation en mediators kunnen beoordelen.
Voor zakelijke geschillen is dit een belangrijk aandachtspunt. Daarbij kunnen grote financiële en commerciële belangen spelen en is niet alleen het proces van belang. Ook de kwaliteit en uitvoerbaarheid van de gemaakte afspraken verdienen aandacht.
Daarom zet het NAI in op verdere professionalisering van zakelijke mediation. Sinds 1 maart 2026 geldt het nieuwe NAI mediationreglement. Dit reglement voorziet onder meer in nieuwe mediation-arbitrage modelclausules en een zorgvuldig samengestelde pool van ervaren zakelijke mediators. Ook sluit mediation binnen het NAI aan op arbitrage en bindend advies.
Het nieuwe WODC-onderzoek biedt daarmee een relevante bijdrage aan de verdere ontwikkeling van mediation in Nederland. Het onderstreept tegelijkertijd het belang van deskundigheid, kwaliteitsborging en verder onderzoek naar de daadwerkelijke effecten van mediation.
Benieuwd naar het rapport van het WODC? Lees het hier.
Het NAI heeft onlangs een nieuw NAI mediationreglement gepubliceerd waarin de kwaliteit van de mediator en de mediation centraal staat.
Waarom kiezen voor NAI zakelijke mediation
