Collectie | Hetty Berens | 07-11-2011
Het Nederlands Architectuurinstituut opende in 2001 de deuren van
museumwoning Sonneveld voor het publiek en is sinds 2002 actief lid van ICOM/DEMHIST: de internationale cultureel erfgoed organisatie voor de museumwoning. Het internationale ICOM/DEMHIST congres 2011
was dit jaar geheel gewijd aan het thema verbeelding. Hoe kun je de
‘boodschap’ van je museumwoning zo aantrekkelijk mogelijk overbrengen?
Anders dan een museum heeft een museumwoning doorgaans een statisch
historisch interieur en bijbehorende collectie. Het is dan ook een
uitdaging om telkens nieuwe verhalen over het huis te vertellen. Niet
alleen verhalen vanuit een intellectuele benadering, maar ook verhalen
die een appèl doen op de emotie van de bezoeker; to catch the spirit!
Het inzetten van nieuwe media is daarbij een mogelijkheid, net als het
ontwikkelen van een nieuwe rondleiding of audiotour. Meer en meer worden
bezoekers zelf ingeschakeld bij het vertellen van verhalen. Dit alles
met één doel: het decor van de woning tot leven te laten komen.
Keynote-speaker van het congres was de Engelse filmregisseur Peter Greenaway
die in meerdere museumwoningen video-installaties heeft gerealiseerd,
zoals in kasteel Valeria Reale (Turijn) en recentelijk ook in kasteel
Amerongen. Greenaway gebruikt verhalen uit de kastelen voor films die op
meerdere plekken in de huizen te zien zijn en vaak een overdonderende
impressie nalaten. De kwaliteit van Greenaway ligt in zijn sterk
verhalende vermogen met prachtige beelden als resultaat. Hij verzint
verhalen en permitteert zich deze vrijheid omdat hij ervan overtuigd is
dat iedere geschiedenis een reconstructie is. ‘’There is no such thing
as history, there are only historians’’ aldus Greenaway.
> Peter Greenaway,
videoinstallatie in kasteel Amerongen
Een tegengestelde vorm van verbeelding toonde de organisatie van de Höfische Festspiele Potsdam,
die jaarlijks een kasteelfestiviteit uit het verleden nauwgezet
reconstrueert en opnieuw opvoert in de tuinen van een van de Potzdammer
Schlosse. Een gedetailleerd onderzoek naar bijvoorbeeld de kostuums gaat
hier aan vooraf. De tickets voor deze opvoeringen zijn vaak binnen een
uur uitverkocht! 
> Congresspreker Kaspar von
Erffa over de Hofische Festspiele Postdam
Een ander intrigerend voorbeeld dat ter sprake kwam tijdens het congres was het tijdelijke videoproject van film- en videokunstenares Pipilotti Rist in Huis Langmatt (Zwitserland – 2010). Op dit moment is een overzicht van haar werk te zien in de Hayward Gallery in Londen. Op de plafonds en wanden van Huis Langmatt werden poëtische beelden geprojecteerd, ondersteund door muziek van componist Marcio Marchisella. Het werk van Rist was geïnspireerd op het onzichtbare personeel in het huis. Hun handen vormden de inspiratiebron voor deze kunstenares. 
> Pipilotti Rist, videoinstallatie museumwoning Langmatt, Baden
Ook het succesvolle Lower Eastside Tenement museum in New York kwam aan bod. Een 19e-eeuws appartementcomplex, dat in 1935 voor bewoning werd afgekeurd, vormt het decor voor het grote verhaal over immigratie. Acteurs, die historisch ‘’geschoold’’ worden, leiden de bezoekers rond. Je kunt uit een scala van tours kiezen; over een Ierse familie bijvoorbeeld, of over een joodse gezin. Bezoekers worden actief bij de rondleiding betrokken. Het verhaal dat wordt verteld veranderde in de loop der jaren van tolerantie naar immigratie. 
> Apartement in het Lower Eastside Tenement Museum, New York
In museumwoning Sonneveld vertellen we ook telkens nieuwe verhalen. Theatergroep Bonheur schreef een theaterstuk op basis van de verhalen van de Belgische consuls die in het huis woonden. Tijdens de manifestatie To Serve – House without a maid, die het NAi in samenwerking met De Rotterdamse Schouwburg organiseerde, werd het verhaal van de dienstboden in huis Sonneveld uitgediept en geplaatst in het actuele debat over de omstandigheden van dienstboden in de Arabische wereld. 
> To Serve: House without a maid. Foto: Rene Castelijn
De uitdaging voor museumwoning Sonneveld is om over dit historische huis, met haar collectie en haar bewoningsgeschiedenis, telkens nieuwe verhalen te vertellen; tijdens een museumnacht of een open monumentenacht bijvoorbeeld. Of met een kleine tentoonstelling. Of door regelmatig rondleidingen-specials aan te bieden. De onderwerpen liggen voor het oprapen!
* Verplichte velden
Op: De kracht wint het (nog) niet van de macht | PcucL7 <a href="http://wlkuqtmgeelt.com/">wlkuqtmgeelt</a> > Lees meer...
Op: Gemakzuchtig architect? | Hallo Gerda,Opvallend hoe deze oude gevels en oentmrnaen geefntegreerd zijn gebleven, zelfs in het... > Lees meer...
Op: Het bericht van ons overlijden blijkt overdreven | Hi sbk --Thanks for commenting on this entry. It was loonikg rather neglected -- what with the... > Lees meer...
Op: My Architect: a son's journey | so cute! I'm sure they loved these! And I love their style! Annnnd how you captured it, and the... > Lees meer...
Op: De sociale steden van morgen | very initially "咁都唔使咒罵人地全家喺 豬 啫 當事人喺唔著 但罵嗮人地全家 無需要呀 " 無風起浪? I am/ was very disppaointed... > Lees meer...
Op: Selectie archiefmateriaal voor John Habraken | immer wieder Heinecken. Nach dem schon leengd ren Walk in Fridge -Spot aus Holland, hier der... > Lees meer...