RESTAURATIE VAN DE TUIN
Op zoek naar plantensoorten uit de jaren dertig
Bij de restauratie van het huis in 1999 werd de tuin in verwaarloosde staat aangetroffen door een jarenlang gebrek aan onderhoud. Omdat de tuin deel uitmaakt van het totaalconcept dat door Brinkman en Van der Vlugt ontworpen was, werd bij de restauratie van het huis ook de tuin meegenomen. Het doel was om de tuin terug te brengen naar zijn oorspronkelijke staat, ten tijde van de oplevering in 1933.
> Links: De tuin rond Huis Sonneveld vóór de restauratie. Foto: Collectie NAi
> Rechts: Reconstructie van de tuin. Collectie NAiOntoegankelijkDe hoofdlijnen van de oorspronkelijke aanleg waren nog in de tuin terug te vinden. De keermuren en terrassen waren er nog, zij het beschadigd, en ook stonden er nog een paar originele heesters en bomen. Het lage tuinhek was vervangen door een hoog hek, en de taxushaag had plaats gemaakt voor een hoge haag van coniferen. De tuin was daardoor grotendeels aan het zicht onttrokken en een ontoegankelijk stuk grond geworden. De omgeving van de tuin was echter het meest veranderd: het vrije uitzicht van weleer wordt nu belemmerd door bebouwing, waarbij het Erasmus Medisch Centrum en het Nederlands Architectuurinstituut het meest in het oog springen. Door de aanleg van de Rochussenstraat is de noordelijke grens van het perceel verlegd, en de ingangspartij gewijzigd.
DetailtekeningenOm de tuin zo volledig mogelijk te restaureren werd onderzoek gedaan naar het originele plan. Daarvoor waren verschillende tekeningen, foto's en archivalia beschikbaar. De oorspronkelijke tuin was goed gedocumenteerd in de archieven van het NAi. Er bestaan nog drie tekeningen van Brinkman en Van der Vlugt. De eerste beslaat het hele stuk grond van ong. 1700 m2 en geeft de positie en constructie aan van paden, keermuren en opstapjes. Twee detailtekeningen verwijzen naar de paden en het tuinhek. Daarnaast zijn er meer dan twintig foto's uit de jaren dertig bewaard gebleven, die een goed beeld geven van het karakter van de tuin, de ruimtelijke inrichting en de beplanting.
> Links: De keermuur die het strakke deel van de tuin scheidt van het dynamischer deel, wordt opnieuw gemetseld. Foto: Collectie NAi
> Rechts: Ook de gedraaide oprit naar de garage werd opnieuw gemetseld. Foto: Collectie NAiBeplantingslijstNa het onderzoek is begonnen met de herstelwerkzaamheden: verwijderen van wildgroei, snoeien, het ophogen van het ingeklonken terrein, heraanplant van de hagen, aanleg van het gazon en reconstructie van het tuinhek. Beplantingslijsten waren er niet, en op basis van de bewaard gebleven foto's was het wel mogelijk te bepalen welke plantensoorten er in de tuin hadden gestaan, maar niet welke variëteiten er waren gebruikt. Om het oorspronkelijke assortiment zo goed mogelijk te benaderen is gebruik gemaakt van standaardliteratuur en kwekerscatalogi uit die tijd. Met behulp daarvan zijn planten opgespoord die in 1932 in Nederland bekend waren en vermoedelijk gebruikt zullen zijn. Het assortiment moest echter wel aangepast worden aan de huidige omstandigheden. Het grondwaterpeil was een stuk lager, en door hogere bomen kreeg de tuin minder zonlicht.