Heeft u opmerkingen of vragen over de site? Leg ze voor aan de NAi webredactie.
Hoogbouwstudie met begroeing op de terrassen, J.C. Van Epen, ca. 1925. Collectie NAi/EPEN t275-t287
In een lezing in 1926, getiteld 'De arbeiderswoning in verband met het economisch leven', dagdroomt Van Epen over de toekomst. In zijn verbeelding vliegt hij boven de aardkorst en ziet hij wolkenkrabbers voor zich opdoemen: "Ik zag huizen met wel zestig verdiepingen boven elkaar [..] ik vroeg me af hoe is dat mogelijk en dat komt door ons geheele kapitalistische stelsel. Hoe meer verdiepingen des te meer geld kan men verdienen op datzelfde stukje grond, en de arbeider zoekt naar goedkoop, dus hoe hooger hij woont des te goedkoper. Straks zal ik u die wolkenkrabbers laten zien en daar zijn prachtige monumentale bouwwerken bij met enorme schaduwpartijen. Uit een kunstenaarsoog gezien vind ik ze prachtig..., maar als ik denk aan de bewoonbaarheid dan ben ik blij dat ik in mijn huisje aan het bosch woon."
Stralenkrans
De socialist Van Epen (1880-1960) wilde arbeiders een betere leefomgeving bieden in goedkoop geproduceerde woningen. De wolkenkrabbers kunnen opgevat worden als mijmeringen over de mogelijkheden daartoe, maar hij is tegelijkertijd huiverig voor zijn eigen creaties. Een van zijn woontorens rust op een brede basis waarin een poort is aangebracht. Op de terrassen is weelderige begroeing te zien, het lijkt een poging om de torens leefbaar te maken. Rond de top tekende hij een stralenkrans om het visionaire van deze bouwsels te benadrukken. Een andere hoogbouwstudie herinnert met zijn kristalachtige vormen aan het werk van de Duitse expressionist Bruno Taut, voor wie kristal gold als symbool voor kosmische harmonie.
![]() | ![]() |
De architect H. Th. Wijdeveld heeft naam gemaakt met fantastische en visionaire projecten. In de twintigste eeuw zijn echter meer architecten geweest die plannen bedachten die voortkwamen uit het geloof in een betere
samenleving en een gelukkiger toekomst.
> Lees meer...
Hij gaf zijn ontwerp voor het Troelstraoord het motto: 'Zon van de nacht' mee, en vergelijkt
zijn werk met dat van Troelstra en diens strijd tegen het kapitaal.
> Lees meer...
Het Pantheon der Menschheid representeert de idealen van pacifisme en internationalisme. Het ideëel geladen werk wordt in een recensie van Van Loghem raak
gekenschetst: "De idealist Berlage gaat hier de kunstenaar voorbij."
> Lees meer...
Aan het begin van de twintigste eeuw is de verering van Beethoven zo
groot dat het plan wordt opgevat een concertzaal te bouwen waar alleen
de muziek van Beethoven uitgevoerd mag worden.
> Lees meer...
In een serie aquarellen presenteerde M.A. van Nieukerken zijn ideeën over de naoorlogse
wederopbouw onder de titel 'Lichtende beelden in somber getij'.
> Lees meer...