Heeft u opmerkingen of vragen over de site? Leg ze voor aan de NAi webredactie.
Pantheon der Menschheid, toegangspoort met toren, H.P. Berlage, 1915. Collectie NAi/BERL 154
Het Pantheon der Menschheid representeert de idealen van pacifisme en internationalisme. Het heeft een denkbeeldige ligging op een niet nader aangeduide hoogvlakte in een centraal gelegen Europees land. Het ideëel geladen werk wordt in een recensie van Van Loghem raak gekenschetst: "De idealist Berlage gaat hier de kunstenaar voorbij."
Uitstralende torens
De tempel stelt Berlage zich voor als gebouwd van gewapend beton. De acht toegangswegen zijn met elkaar verbonden door brede lanen met bomen, zodat een achthoekig figuur ontstaat. Vanaf de hoge ommuring leidt een reeks trappen naar het eigenlijke gebouw. De trapeziumvormige sectoren die binnen de bastions liggen zijn bedoeld voor de herdenking van de gevallenen van verschillende landen. Op de acht hoekpunten rondom deze sectoren staan hoge licht uitstralende torens, die gewijd zijn aan de vrijheid, de liefde, het leven, de kracht, de vrede, de moed, de voorzichtigheid en de wijsheid.
Zuivere vormgeving
De socialist H.P. Berlage (1856-1934) was gegrepen door het ideaal van een menschengemeenschap. Uit een harmonische samenleving zou als vanzelf een rijke gemeenschapskunst opbloeien. De bouwkunst zou daarbij een leidende rol vervullen, en de bouwmeester zou degene zijn die de verschillende andere kunstenaars tot samenwerking zou brengen. In dit ontwerp tracht Berlage vanuit een beschouwende geesteshouding een zuivere vormgeving tot stand te brengen; door een persoonlijke interpretatie van historische bouwvormen, waarbij oosterse en klassiek-romeinse stijlelementen met elkaar zijn gecombineerd, ademt het geheel een sfeer van grootsheid.
![]() | ![]() |
De architect H. Th. Wijdeveld heeft naam gemaakt met fantastische en visionaire projecten. In de twintigste eeuw zijn echter meer architecten geweest die plannen bedachten die voortkwamen uit het geloof in een betere
samenleving en een gelukkiger toekomst.
> Lees meer...
Aan het begin van de twintigste eeuw is de verering van Beethoven zo
groot dat het plan wordt opgevat een concertzaal te bouwen waar alleen
de muziek van Beethoven uitgevoerd mag worden.
> Lees meer...
Hij gaf zijn ontwerp voor het Troelstraoord het motto: 'Zon van de nacht' mee, en vergelijkt
zijn werk met dat van Troelstra en diens strijd tegen het kapitaal.
> Lees meer...
De socialist Van Epen wilde arbeiders een betere
leefomgeving bieden in goedkoop geproduceerde woningen. Zijn wolkenkrabbers kunnen opgevat worden als mijmeringen over de
mogelijkheden daartoe, maar hij is tegelijkertijd huiverig voor zijn
eigen creaties.
> Lees meer...
Tentoonstelling
04
mei
2002
- 30
juni
2002
|
De collectie van het Nederlands Architectuurinstituut (NAi) werd in
2002 uitgebreid met een belangrijke aanwinst: de maquette en zeven
tekeningen van het eerste ontwerp voor het Haags Gemeentemuseum uit de
jaren 1919-1920 van H.P. Berlage. De imposante gipsen maquette die in
brokstukken uiteen lag, werd in het NAi gerestaureerd. Ter gelegenheid
van de voltooiing van de restauratie organiseerde het instituut de
tentoonstelling over 'De Tempels van H.P. Berlage'.
> Lees meer...