De collectie van het NAi bestaat uit ruim 500 archieven van Nederlandse architecten en een internationaal geörienteerde bibliotheekcollectie van ongeveer 40.000 boeken. Op veelgestelde vragen over de aard en inhoud van de collectie vindt u hier de antwoorden. Heeft u andere vragen over de collectie? Dan kunt u gebruik maken van het reactieformulier.

• Wat kom ik allemaal tegen in een archief?

De collectie bestaat voor het belangrijkste deel uit zo compleet mogelijke archieven van Nederlandse architecten en stedenbouwkundigen: geen selectie van de mooiste of meest representatieve tekeningen, maar alle documenten die de ontwerppraktijk van een architect documenteren: werktekeningen, bestekken, presentatietekeningen, prijsvraagontwerpen, maquettes, dagboeken, fotoalbums, objecten, schetsboeken, reisverslagen, brieven en aantekeningen.

• Waarom heeft het NAi geen tekeningen van moderne, hedendaagse architecten?

Originele tekeningen maken deel uit van een archief. De archieven die het NAi beheert zijn in de regel afkomstig uit de nalatenschappen van architecten, of ze worden geschonken door architecten die geen beroepspraktijk meer uitoefenen. Architecten en bureaus dus, die al enige tijd niet meer in bedrijf zijn. Als u op zoek bent naar (zeer) recente projecten kunt u beter gemeentelijke instellingen raadplegen, of contact opnemen met de architect of het bureau zelf. Van nog praktiserende architecten heeft het NAi wel een aantal maquettes en projectdossiers in de collectie, zoals het NAi gebouw van Jo Coenen en de oudere projecten van OMA (t/m 1995). In het Collectie Informatiesysteem (CIS) kunt u het archievenoverzicht doorzoeken.

• Heeft het NAi de bouwtekeningen van mijn huis in de collectie?

Dat kan, maar hoeft niet. Het NAi verzamelt niet het werk van alle Nederlandse architecten, maar alleen voor zover zij van nationaal belang zijn geweest voor de architectuur in Nederland, en voor zover de archieven aan het NAi in beheer zijn gegeven, bijvoorbeeld door nabestaanden of rechtsopvolgers. Dat betekent dat er geen bouwtekeningen zijn van architecten die vooral lokaal of regionaal actief waren. Voor die archieven kunt u beter terecht bij regionale, gemeentelijke of stadsarchieven. In het Collectie Informatiesysteem (CIS) kunt u zien of van een bepaalde architect het archief bij het NAi in beheer is.

• Bevat de collectie ook archiefmateriaal van buitenlandse architecten?

Nee, het NAi verzamelt alleen archieven van Nederlandse architecten en stedenbouwkundigen. Deze archieven worden in opdracht van het Rijk verzameld en beheerd, om zo de Nederlandse architectuur te documenteren. Wel kan het voorkomen dat er in archieven van Nederlandse architecten stukken zitten van buitenlandse architecten, bijvoorbeeld brieven. Een uitzondering is het archief van Alison en Peter Smithson, dat gedeeltelijk bij het NAi berust vanwege hun betrokkenheid bij Team 10. De bibliotheekcollectie is wel internationaal georiënteerd. Daarin zijn weliswaar geen tekeningen opgenomen, maar sommige boeken en tijdschriften publiceren wel plattegronden en doorsneden van gebouwen.

• Heeft het NAi het archief van OMA in de collectie?

Het archief van OMA bevindt zich gedeeltelijk bij het NAi. De archiefdelen bevatten het vroege werk uit de periode 1978-1995, met hoogtepunten als het Nederlands Dans Theater in Den Haag en de Kunsthal in Rotterdam. Het archiefmateriaal met betrekking tot de latere werken bevindt zich nog bij bureau OMA. Het is een van de weinige archieven in de collectie van een nog praktiserend architectenbureau. In de regel worden archieven pas verworven na pensionering of overlijden van een architect. De inventaris van het OMA archief is te doorzoeken via de Start database.

• Is er in de collectie informatie te vinden over het NAi gebouw zelf?

Ja, het NAi beheert het dossier van Jo Coenen met ontwerpen en schetsen voor het NAi. Ook het dossier van de prijsvraag die aan het ontwerp vooraf ging bevindt zich in de collectie. Aan die prijsvraag deden behalve Jo Coenen Rem Koolhaas, Luigi Snozzi, Wim Quist, Hubert Henket en Benthem/Crouwel mee. Op de website is veel informatie beschikbaar over het gebouw: het ontwerp, de geschiedenis en de prijsvraag. Ook vindt u daar plattegronden van het gebouw.

• Is de collectie ook digitaal beschikbaar?

De collectie is nog maar voor een klein deel gedigitaliseerd. Digitale reproducties van collectiestukken zoals foto’s, tekeningen en maquettes zijn in het CIS te raadplegen. Ook online te bekijken zijn collectiestukken die gedigitaliseerd zijn voor presentaties op de website, zoals de 101 Markante stukken, de PRAS (Prijsvraag Amsterdamse Stadhuis), en de beeldverhalen en artikelen naar aanleiding van aanwinsten of recente inventarisaties.

• Bevat de NAi collectie ook foto’s?

De archieven bevatten tienduizenden foto’s die door de archiefvormer gemaakt of verzameld zijn. Dat kunnen foto’s zijn van gebouwen (ter documentatie of voor publicatie), maar ook portretten, familie- en vakantiekiekjes. Die foto’s kunnen net als andere archiefstukken worden aangevraagd om te bekijken. Foto's die gedigitaliseerd zijn en waarop geen rechten van derden meer rusten, kunt u bekijken in het CIS. Een aantal foto's is afgedrukt en beschikbaar in de studiezaal. Lees meer over de fotocollectie van het NAi

• Ik heb op zolder nog bijzondere boeken over architectuur. Kan het NAi daar iets mee?

Misschien wel, dat hangt helemaal af van de aard van de publicatie. Hoewel de beperkte plankruimte enige terughoudendheid gebiedt, nemen we graag boeken of tijdschriften op die een waardevolle aanvulling zijn op de collectie. Niet alleen boeken over architectuur, maar ook over vormgeving, interieur en landschap. Potentiële schenkers kunnen contact opnemen met het secretariaat van de afdeling Collectie.

• Neemt het NAi al het archiefmateriaal dat wordt aangeboden op in de collectie?

Nee. Het verwerven, beheren en ontsluiten van archieven is zeer arbeidsintensief en kost veel ruimte in de depots. Dat is de praktische reden om niet al het materiaal op te nemen dat aangeboden wordt. Een beleidsmatige reden is dat niet al het materiaal even interessant is voor de collectie. Daarbij telt niet alleen het belang van de architect of het project voor de Nederlandse architectuurgeschiedenis, maar ook de vraag of een bepaalde periode in de collectie niet al is oververtegenwoordigd, en of een stroming niet beter door een andere architect gerepresenteerd kan worden. Aan de acquisitie van archiefmateriaal ligt een uitvoerig architectuurhistorisch onderzoek ten grondslag, dat dient als leidraad bij het al dan niet verwerven van materiaal. Meer informatie over het acquisitiebeleid.

• Vragen over zoeken in de collectie
  
  
• Vragen over studiezaal en dienstverlening

Vragen over zoeken in de collectie

Op veelgestelde vragen over het zoeken in de collectie vindt u hier de antwoorden.
> Lees meer...

Vragen over studiezaal en dienstverlening

Op veelgestelde vragen over de dienstverlening in de studiezaal en via internet vindt u hier de antwoorden.
> Lees meer...

Veelgestelde vragen

Kan ik boeken lenen uit de bibliotheek? Hoe weet ik welke archieven het NAi beheert? Hoe kan ik zoeken in inventarissen en kan ik tekeningen laten digitaliseren? Alle vragen die vaak worden gesteld over de collectie van het NAi, het zoeken in de collectie en de dienstverlening vindt u hier beantwoord.
> Lees meer...

De collectie in bruikleen

Tekeningen, maquettes, boeken, tijdschriften en foto's uit de collectie worden veelvuldig uitgeleend aan musea en culturele instellingen in binnen- en buitenland. De komende maanden zijn stukken uit de collectie onder andere te zien in Breslau, Weil am Rhein, Den Haag en Parijs.
> Lees meer...

Blog: Zoeken of ontdekken?

Het megasucces van Google in het afgelopen decennium lijkt te bewijzen dat mensen niets liever doen dan zoeken op het internet. Maar dat is natuurlijk niet waar. Ze willen vinden.
> Lees meer...