Steven Holl, schetsontwerp ‘Nanjing Museum for Architecture (North elevation)’, 16 September 2003. Reprint van aquarel. Collectie NAi /CSAN

Oktober 2008 | De collectie Sanders die het NAi beheert, is verrijkt met tien reprints van aquarellen van Steven Holl. De meeste zijn ontwerpschetsen voor het Nanjing Museum in China en enkele voor het appartementencomplex ‘Linked Hybrid’ in Beijing. Beide gebouwen worden later dit jaar opgeleverd. Tekenen is voor Steven Holl een belangrijke fase in het ontwerpproces.

• Bekijk tien aquarellen van Steven Holl

De collectie Sanders is eigenlijk een 'Fremdkörper' binnen de collectie van het NAi. Als beheerder van een Rijkscollectie heeft het NAi tot taak het werk van Nederlandse architecten en stedenbouwkundigen te verzamelen. Werk van buitenlandse architecten past niet binnen dat profiel. Kunstverzamelaar Piet Sanders, die nauw betrokken is geweest bij de totstandkoming van het NAi, is altijd van mening geweest dat het instituut ook internationaal zou moeten verzamelen. Regelmatig heeft hij het NAi prachtige architectonische objecten uit zijn eigen verzameling geschonken om die stelling kracht bij te zetten.

Kunstbeurs
De Collectie Sanders bevat vooral maquettes, onder andere van John Hejduk, Peter Eisenman, Asymptote en Lebbeus Woods. Het zijn objecten met een grote sculpturale zeggingskracht: Sanders beschouwde ze liever als kunstvoorwerpen dan als de weergave van een realiteit. De tekeningen van Steven Holl kocht hij bij een galerie in New York, die ze enkele maanden geleden nog tentoonstelde op een kunstbeurs in Beijing. De serie reprints is gemaakt in een oplage van twee.

Waterverf
Steven Holl begon dertig jaar geleden met het gebruik van waterverf. Hij vond dat er iets ontbrak in de nauwkeurig gedetailleerde potloodtekeningen die hij tot dan toe maakte. De aquarellen zijn figuratief, maar de voorstellingen zijn losgemaakt van de concrete werkelijkheid. Ze vormen het begin van het ontwerpproces; ze zijn nog onbestemd en verkennend van aard, maar geven toch al de essentie van het latere ontwerp weer.

Handschrift
De eerste tekeningen van Nanjing Museum vertonen nog slechts een vage overeenkomst met de maquettes die later voor hetzelfde project zijn gemaakt. De latere tekeningen lijken al sterk op het uiteindelijke ontwerp zoals het nu gebouwd wordt. Bij het tekenen legt hij zich geen beperkingen op, behalve dat zijn schetsboek 5 bij 7 inches meet. Dat formaat past op het uitklaptafeltje van een vliegtuig, zodat het altijd mee kan op zijn vele internationale reizen.Tekenen is voor Holl een manier om het vrije, ongelimiteerde denken te stimuleren, om het objectieve en het subjectieve met elkaar te verbinden in zijn eigen kenmerkende handschrift.

China
Nanjing Museum is een van de vier grote projecten in China waar Steven Holl op dit moment aan werkt en die allemaal tussen 2008 en 2010 worden opgeleverd. Naast Nanjing zijn dat 'Linked Hybrid’ (Beijing), Vanke Center (Shenzhen) en Sliced Porosity Block (Chengdu). Het museum is gesitueerd in een weelderig groene omgeving aan de rand van de Nanjing. Het typerende gebruik van perspectief in Chinese schilderkunst, het naast elkaar bestaan van verschillende perspectieven binnen één voorstelling, is terug te vinden in het ruimtelijke ontwerp, dat speelt met verschuivende gezichtspunten. De rechte doorgangen op de begane grond gaan geleidelijk over in de gedraaide delen die de bovenste lagen vormen. De kleuren zwart en wit verwiizen naar Chinese inkttekeningen, maar vormen ook de achtergrond waartegen de kleuren en texturen van de tentoongestelde kunst goed tot zijn recht komen.

Bekijk tien aquarellen van Steven Holl

John Hejduk: Bouwen in het hoofd

Kunstverzamelaar Piet Sanders heeft regelmatig materiaal geschonken aan de bibliotheek van het NAi, waaronder een verzameling boeken van John Hejduk.
> Lees meer...

Geschiedenis van de collectie

Al vanaf het einde van negentiende eeuw werden architectuurtekeningen van vooraanstaande architecten verzameld, maar pas zo’n honderd jaar later werden die verzamelingen ondergebracht in een architectuurmuseum: het NAi.
> Lees meer...

Verzamelen is kiezen

Juli 2008 | Selectie is het sleutelwoord bij het samenstellen van een evenwichtige architectuurcollectie. De manier waarop die selectie plaatsvindt staat volop ter discussie en is sterk afhankelijk van de beschikbare capaciteit van het NAi en de veranderende architectuurpraktijk.
> Lees meer...

Oeuvre van vader en zoon La Croix geïnventariseerd

September 2008 | Het NAi heeft archiefstukken van Amsterdamse School architect G.F. la Croix en het archief van zijn zoon Willy La Croix verworven. Beide archieven zijn nu geïnventariseerd en bij Stichting Bonas verschijnt binnenkort een monografie over het werk van G.F. la Croix.
> Lees meer...